การพัฒนาสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน

ความหมายของการพัฒนาที่ยั่งยืน 

การพัฒนาที่ยั่งยืน  หมายถึง  กาพัฒนาที่มีการคำนึงถึงความเสียหายของสิ่งแวดล้อม  มีการป้องกันปัญหาที่เกิดแก่สิ่งแวดล้อม  หรือถ้าจำเป็นจะต้องเกิดความเสียหาย  ก็จะต้องทำในขอบเขตที่เสียหายน้อยที่สุด  การพัฒนาที่ยั่งยืนในมิติทางด้านทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมนี้  จึงเป็นรูปแบบการใช้ทรัพยากรที่มีการบำรุงรักษา  และมีอัตราการใช้ที่อยู่ในขอบเขตการอำนวยให้หรือศักยภาพที่ทรัพยากรนี้จะคืนสู่สภาพปกติได้

            การพัฒนาแตกต่างไปจากการเจริญเติบโตตรงที่  การพัฒนา (development)  หมายถึง  การปรับปรุงในเชิงคุณภาพให้ดีขึ้น  โดยที่ยังมีการรักษาระดับทรัพยากรพื้นฐาน  ส่วน  การเจริญเติบโต ( growth) หมายถึง  การปรับปรุงในเชิงปริมาณให้สูงขึ้น  ดังนั้น  การพัฒนาที่ยั่งยืน  จึงเป็นการปรับปรุงในเชิงคุณภาพให้ดีขึ้น  เพื่อให้สังคมมนุษย์ที่มีคุณภาพดำรงอยู่ในสิ่งแวดล้อมที่ยังคงทำหน้าที่ได้อย่างปกติ  โดยไม่จำเป็นต้องมีการเพิ่มในเชิงปริมาณให้เกินขีดจำกัด

            การพัฒนาในอดีตที่ผ่านมาจะพิจารณาที่ประสิทธิภาพ  และความเป็นธรรมที่จะเกิดขึ้นจากการพัฒนาภายใต้กำหนดเวลาสั่น ๆ  เท่านั้น  นอกจากนี้ยังให้ความสำคัญเฉพาะคนในรุ่นปัจจุบัน  แต่จากกระแสเรียกร้องในสังคมที่ต้องการให้การพัฒนานั้นคำนึงถึงการอยู่รอดและการกินดีอยู่ดีของคนในอนาคตร่วมกัน  จึงเป็นเหตุให้มีความยั่งยืนเข้ามาเป็นองค์ประกอบการพัฒนาและกระบวนการตัดสินใจ  ด้วยเหตุนี้  การพัฒนาที่ยั่งยืน  ในภาพรวมจึงหมายถึง  การพัฒนาเพื่อบรรลุถึงความต้องการของมนุษยชาติในปัจจุบัน  ขณะเดียวกันก็ต้องไม่เป็นการลดทอนหรือเบียดบังโอกาสที่จะบรรลุถึงความต้องการพื้นฐานของมนุษย์ในอนาคตด้วย

        มนุษย์จะสามารถปฏิบัติได้ตามนัยนี้  ต้องเข้าใจธรรมชาติและกระบวนการพัฒนาสังคมที่เน้นคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น  ซึ่งไม่ใช่เฉพาะทางวัตถุเท่านั้น   จำเป็นต้องประกอบด้วยความสุขทางร่างการและจิตใจด้วย  ดังนั้น  พื้นฐานที่จะต้องมีในกระบวนการพัฒนาที่ยั่งยืน  คือ  นิเวศวิทยา  เศรษฐศาสตร์  และจริยธรรม  เพราะความยั่งยืนของสิ่งแวดล้อม  (environmental  integrity) ความมั่นคงทางนิเวศวิทยา ( ecological  security)  ประสิทธิภาพของการจัดการในทางเศรษฐกิจ (economic  efficiency)  และความยุติธรรม ( equity)  ทั้งต่อมนุษย์รุ่นปัจจุบันและอนาคต  โดยเฉพาะอย่างยิ่งการให้ความยุติธรรมกับการพัฒนาทุกส่วนไม่ใช่เฉพาะด้านเศรษฐกิจอย่างเดียว

            การใช้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีในการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมเป็นสิ่งจำเป็นแต่ต้องดำเนินการควบคู่ในกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตและการรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อม  นั่นคือ  จะต้องดำเนินการอย่างถูกต้อง  รอบคอบ  และมีการจัดการที่ดี  ทั้งด้านวัตถุ  และการยกระดับมาตรฐานคุณภาพชีวิตเท่าๆ  กับความเจริญรุ่งเรืองทางเศรษฐกิจ  ทั้งนี้เพราะถ้ามุ่งเร่งพัฒนาเฉพาะทางด้านวัตถุอย่างเดียวมนุษย์จะไม่สามารถมีคุณภาพชีวิตที่ดีและมีความสุขได้  เพราะยังต้องเผชิญกับปัญหาภาวะมลพิษ  ต่าง    เช่น  อากาศเสีย  น้ำเน่า  เสียงดัง  เป็นต้น

            จากความหมายของการพัฒนาที่ยั่งยืนดังกล่าว  สรุปได้ว่า   การดำรงชีวิตอยู่ในสังคมที่เจริญก้าวหน้าอยู่บนพื้นฐานของการพัฒนาทางเทคโนโลยีและอุตสาหกรรมนั้น  จะต้องมีการบูรณาการหรือประสานประโยชน์เข้าด้วยกัน  ระหว่างการพัฒนาทางเศรษฐกิจกับการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม  กล่าวคือ  จะต้องมีการวางแผนการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติต่าง ๆ  ให้เหมาะสมรอบคอบ  และคำนึงถึงสภาพการที่อำนวยให้ของทรัพยากรที่มีอยู่  ดังนั้นสังคมที่จะพัฒนาอย่างยั่งยืนจะต้องพิจารณาจากหลาย ๆ องค์ประกอบ
 calculator_back.gif
calculator_next.gif