ดาวพฤหัส ( The Jupiter )

ดาวพฤหัสบดี ดาวเคราะห์ลำดับที่ 5 จากดวงอาทิตย์ เป็นดาวเคราะห์มีขนาดใหญ่ที่สุดในระบบสุริยะ และมี มวล มากกว่าดาวเคราะห์ดวงอื่นรวมกันถึงสองเท่า (มากกว่าโลก 318 เท่า) วงโคจร: 778,330,000 ก.ม. (5.20 AU) จากดวงอาทิตย์ เส้นผ่านศูนย์กลาง: 142,984 ก.ม. (เส้นศูนย์สูตร) มวล: 1.9 x 1027 ก. ก. จูปิเตอร์ (ภาษากรีก: เซอุส) เป็นกษัตริย์ของเหล่าเทพเจ้า, เป็นผู้ปกครองภูเชาโอลิมปุส, ผู้อุปถัมป์จักรวรรดิ์โรมัน เซอุสเป็นบุตรนของ โครนุส (แซทเทิร์น) ดาวพฤหัสบดี เป็นเทห์วัตถุที่ สว่างที่สุด เป็นอันดับที่ 4 ของท้องฟ้า (รองจาก ดวงอาทิตย์, ดวงจันทร์และ ดาวศุกร์ ดาวพฤหัสบดี ประกอบด้วย ไฮโดรเจน 90% และ ฮีเลียม10% (นับตามจำนวนอะตอม, 75/25% นับตามมวล) ปะปนด้วย มีเทน, น้ำ, แอมโมเนีย และเศษ "หิน" มันมีองค์ประกอบที่ใกล้เคียงกับ Solar Nebulaซึ่งมีมาแต่การเกิดระบบสุริยะ เช่นเดียวกับ ดาวเสาร์, แต่ ยูเรนัสและ เนปจูน มีไฮโดรเจนและฮีเลียมน้อยกว่า ชั้นนอกสุด มีองค์ประกอบหลักเป็นโมเลกุลของไฮโดรเจนและฮีเลียม ซึ่งส่วนในเป็นของเหลว และ ส่วนนอกเป็นก๊าซ บรรยากาศที่เรามองเห็นคือ ส่วนที่อยู่บนสุดของ ชั้นนี้ นอกจากนั้นยังมี โมเลกุลของน้ำ, คาร์บอนไดออกไซด์, มีเทน, และโมเลกุลอื่น ๆ ปะปนอยู่เป็นจำนวนน้อย

ชั้นเมฆทั้งสาม ซึ่งแยกชั้นโดยเจน เชื่อกันว่าประกอบด้วย น้ำแช็งแอมโมเนีย , แอมโมเนียมไฮโดรซัลไฟด์ และส่วนผสมของน้ำและน้ำแข็ง อย่างไรก็ตาม ข้อมูล จากโพรบสำรวจบรรยากาศของยานกาลิเลโอ บ่งชี้ว่า มีน้ำน้อยกว่าที่คาดการณ์ไว้ว่า บรรยากาศของดาวพฤหัสบดี จะมีจำนวนของออกซิเจนมากกว่าดวงอาทิตย์ถึง สองเท่า (ผสมกับไฮเดรเจนที่มีอยู่มากมาย ทำให้เกิดน้ำ) แต่ผลปรากฏว่ามีออกซิเจนน้อยกว่าดวงอาทตย์ และพบว่าบรรยากาศชั้นบน สุดนั้น มีอุณหภูมิและความหนาแน่นสูง ดาวพฤหัสบดี และดาวเคราะห์แก๊สดวงอื่น มีลมพัดด้วยความเร็วสูง ซึ่งมองเห็นได้เป็นแถบสีตามแนวละติจูด โดยแต่ละแถบ ลมจะพัดทิศทางตรงกันข้าม โดยมี อุณหภูมิ และองค์ประกอบทางเคมีแตกต่างกัน แถบจางเราเรียกว่า "โซน" ส่วนแถบเข้มเราเรียกว่า "เข็มขัด" เรารู้จักแถบเหล่านี้มานานแล้ว แต่สำหรับรายละเอียดอัน ซับซ้อนของมันแล้ว เพิ่งจะมองเห็นเป็นครั้งแรกโดยยานวอยเอเจอร์ ข้อมูลที่ได้รับจากยานกาลิเลโอ บ่งชี้ว่ามีลมพัดแรงมากกว่า 400 ไมล์ต่อชั่วโมง บรรยากาศของดาว พฤหัสบดี มีความปั่นป่วนมาก การที่มีกระแสลมแรงเช่นนี้แสดงให้เห็นว่า มันเกิดจากแหล่งพลังความร้อนภายในดาวมากกว่า ที่จะได้รับจากดวงอาทิตย์ ดังเช่นโลกเรา สีสันอันงดงามของเมฆดาวพฤหัสบดี อาจเป็นผลพวงจากปฏิกริยาเคมีของธาตุต่าง ๆ ในชั้นบรรยากาศ บางทีอาจเกี่ยวเนื่องกับกำมะถัน ซึ่งทำให้ได้สีซึ่งหลากหลาย, แต่รายละเอียดนั้น ยังไม่มีใครทราบ สี มีความเกี่ยวข้องกับระดับความสูงของเมฆ: สีน้ำเงินคือต่ำสุด ตามด้วย น้าตาล ขาว และสูงที่สุดคือสีแดง ในบางครั้งเรามองเห็นชั้นต่ำเป็นหลุมอยู่ภายในชั้นที่สูงกว่า

ดาวพฤหัสบดี มีวงแหวนคล้ายดาวเสาร์แต่มีขนาดเล็กและบางกว่ามาก (ขวา) มันถูกค้นพบโดยนักวิทยาศาสตร์ 2 คนในทีมงานของยานวอยเอเจอร์ 1 ซึ่งยืนกราน หลัง จากที่ยานเดินทางออกไปไกลนับพันกิโลเมตร และมองกลับมายังดาว เพื่อหาวงแหวน ตอนนั้นไม่มีใครเชื่อว่าจะมีโอกาสพบวงแหวน แต่พวกเขาก็พบ มันเป็นความสำ เร็จที่น่าอัศจรรย์, มี ภาพถ่าย จากกล้องอินฟาเรดบนพื้นโลก และจากยาน กาลิเลโอ ไม่เหมือนของดาวเสาร์, วงแหวนของดาวพฤหัสบดีมืด (มีค่าอัลบีโด ประมาณ .05). มันอาจมีองค์ประกอบของวัตถุจำพวกเม็ดหินขนาดเล็กมาก ไม่มีน้ำแข็งเหมือนวง แหวนดาวเสาร์ อนุภาคภายในวงแหวน อาจคงอยู่ได้ไม่นาน (เนื่องเพราะแรงต้านจากบรรยากาศและสนามแม่เหล็ก) ยานอวกาศกาลิเลโอตรวจพบ พยานหลักฐานว่า เศษฝุ่นที่รวมตัว เป็นวงแหวน เกิดจากอุกกาบาตขนาดจิ๋วที่พุ่งชน ดวงจันทร์วงใน ทั้งสี่ดวง จุดสีแดงขนาดใหญ่ ปร่างที่ใหญ่ที่สุดที่เราสามารถมองเห็นบนดาวจูปีเตอร์มีขนาดประมาณสามเท่าของโลก มันเป็น รูปไข่สีแดงจ้าที่มีชื่อว่า The Great Red Spot จุดจะเคลื่อนไป รอบๆ ทุกๆ หกวันนักดาราศาสตร์มอง เห็น The Great Red Spot ครั้งแรกโดยผ่านทางกล้องโทรทัศน์เป็นเวลากว่า 300 ปีมาแล้ว แต่มันอาจ ไม่คงอยู่ตลอดไป ยานอวกาศไพโอเนียร์และวอยาเจอร์พบว่า The Great Red Spot มีความหนาวเย็น มาก สิ่งดังกล่าวหมาย ความว่ายอดมันจะอยู่สูงมากในบรรยากาศ จุดดังกล่าว อาจเป็นพายุ ขนาดใหญ่ ที่เคลื่อนไหวอยู่รอบๆ มันอาจเป็นพายุหมุนที่บนโลกเราเรียกว่า พายุเฮอริเคน พายุจะดันแก๊ซจาก ข้างล่างแล้ว ลอยขึ้นไปยังบรรยากาศเบื้องบน และก่อ ตัวเป็นกลุ่มก้อนสีแดง

                                                                                                                                     
ดาวพฤหัสบดีมีดวงจันทร์เป็นบริวารเท่าที่พบแล้ว 16 ดวง, ดวงจันทร์กาลิเลียน 4 ดวงมีขนาดใหญ่ ที่เหลืออีก 12 ดวงมีขนาดเล็ก         

---

BACKNEXT