ชื่อ

ต่อมไทรอยด์อักเสบ

ลักษณะทั่วไป

ต่อมไทรอยด์อักเสบ อาจแบ่งเป็นหลายชนิด ซึ่งมีสาเหตุ และอาการที่แตกต่างกัน ที่พบได้บ่อย เช่น 1. ต่อมไทรอยด์อักเสบจากไวรัส เกิดจากการติดเชื้อไวรัส ซึ่งมีอยู่หลายชนิด (รวมทั้งเชื้อไวรัสคางทูม) มักพบในคนอายุ 20-40 ปี และพบในผู้หญิงมากกว่าผู้ชาย 2. ต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรังจากออโตอิมมูน (Autoimmune thyroiditis/ Hashimoto's thyroiditis) เกิดจากปฏิกิริยาภูมิแพ้ต่อตัวเอง พบมากในผู้หญิงทุกวัย อาจมีประวัติว่ามีพ่อแม่พี่น้องเป็นโรคนี้ด้วย 3. ต่อมไทรอยด์อักแสบชนิดไม่ทราบสาเหตุ ซึ่งพบได้น้อยมาก มักพบในผู้หญิงวัยกลางคน

สาเหตุ

-

อาการ

1. ต่อมไทรอยด์อักเสบจากไวรัส ผู้ป่วยจะมีอาการเฉียบพลัน ด้วยอาการเจ็บคอ กลืนลำบาก ต่อมไทรอยด์โตขึ้นเร็ว และกดเจ็บ อาจมีไข้ต่ำๆ ร่วมด้วย อาการเจ็บที่คออาจร้าวไปหู ขากรรไกร แขน และหน้าอก อาการอาจเป็นอยู่นานเป็นสัปดาห์ ๆ หรือเป็นเดือน ๆ และอาจมีภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานมากเกิน หรือภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานน้อยร่วมด้วย ส่วนมากจะกลับเป็นปกติในที่สุด 2. ต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรังจากออโตอิมมูน จะมีอาการคอโต ซึ่งจะค่อย ๆ เกิดขึ้นช้า ๆ มีลักษณะค่อนข้างแข็ง กดไม่เจ็บ ต่อมามักจะมีภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานน้อย ร่วมด้วย บางรายอาจเกิดการอักเสบของต่อมไทรอยด์หลังคลอดบุตร ซึ่งอาจมีภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานมากเกิดขึ้นชั่วคราวในช่วงแรก ต่อมาก็จะมีภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานน้อยตามมา โรคนี้มักเป็นเรื้อรัง การตรวจเลือดมักจะพบแอนติบอดีต่อต่อมไทรอยด์โรคนี้อาจพบร่วมกับโรคตับอักเสบเรื้อรัง, เอสแอลอี, โรคปวดข้อรูมาตอยด์, เบาหวาน, โรคแอดดิสัน ผมร่วงเป็นหย่อมไม่ทราบสาเหตุ เป็นต้น 3. ต่อมไทรอยด์อักเสบชนิดไม่ทราบสาเหตุ จะมีอาการคอโตเป็นก้อนแข็ง และติดแน่นกับเนื้อเยื่อโดยรอบ มักทำให้มีอาการเสียงแหบ กลืนลำบาก หายใจลำบาก มักมีภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานน้อยร่วมด้วย และบางคนอาจมีภาวะต่อมพาราไทรอยด์ทำงานน้อยร่วมด้วย

สิ่งที่ตรวจพบ

-

อาการแทรกซ้อน

-

การรักษา

หากสงสัย ควรส่งโรงพยาบาล อาจต้องตรวจเลือด (ตรวจหาระดับฮอร์โมนไทร็อกซีน, แอนติบอดีต่อต่อมไทรอยด์), และอาจต้องทำสะแกนต่อมไทรอยด์ และให้การรักษาตามสาเหตุที่ตรวจพบ ดังนี้ 1. ต่อมไทรอยด์อักเสบจากไวรัส ให้แอสไพริน 2-3 เม็ด วันละ 4 ครั้ง เพื่อบรรเทาอาการอักเสบ, ในรายที่เป็นรุนแรง อาจให้เพร็ดนิโซโลน , ถ้ามีภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานมากเกินหรือคอพอกเป็นพิษ (ใจสั่น เหนื่อยง่าย) อาจต้องให้ยาปิดกั้นบีตา-โพรพราโนลอล 10-40 มก. ทุก 6 ชั่วโมง, ถ้ามีภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานน้อย ซึ่งมักเป็นชั่วคราว อาจต้องให้ฮอร์โมนไทรอยด์ (เช่น ยาสกัดไทรอยด์, เอลทร็อกซิน) 2. ต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรังจากออโตอิมมูน ในรายที่มีภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานน้อย หรือคอโตมาก ให้กินเอลทร็อกซิน ส่วนในรายที่ต่อมไทรอยด์ยังทำงานเป็นปกติ (ระดับฮอร์โมนไทร็อกซินอยู่ในเกณฑ์ปกติ) ควรตรวจเลือดเป็นระยะ ๆ มักพบภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานน้อยในอีกหลายปีต่อมา 3. ต่อมไทรอยด์อักเสบชนิดไม่ทราบสาเหตุ ในรายที่มีภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานน้อย ให้กินเอลทร็อกซิน ในรายที่ก้อนโตมากจนหายใจลำบากหรือกลืนลำบาก อาจต้องแก้ไขด้วยการผ่าตัด

คำแนะนำ

-

การป้องกัน

-

หมายเหตุ

-

All contents © copyright 2007. Design By Computer science XI.